Skóra właściwa

Następna warstwa skóry, zbudowana z elastycznych włókien, odpowiedzialnych za zapewnienie jej elastyczności i jędrno-ści. Zawartość wody w tej tkance oraz jej kondycja decydują o świeżości cery lub pomarszczonym i zwiotczałym wyglądzie skóry.

Skóra właściwa jest wyraźnie oddzielona od powierzchownej warstwy skóry - linia graniczna nie przebiega prosto, lecz jest dość falista. Naskórek ściśle dostosowuje się do „skaczącego kształtu” skóry właści­wej, dlatego obie warstwy są silnie połą­czone na znacznie większej powierzchni. Ten fakt odgrywa znaczącą rolę w odży­wianiu naskórka, ponieważ nie posiada on odżywczych naczyń krwionośnych (dlate­go podczas urazu nie obserwuje się krwawienia). Substancje odżywcze dostają się do komórek naskórka na drodze wzajemnej wymiany i przesączania (osmozy i dyfuzji). Zatem, naskórek i skóra właściwa muszą kontaktować się ze sobą na możli­wie największej powierzchni w celu opty­malnego działania. Warstwa skóry właściwej jest bogata w gruczoły, naczynia krwionośne, zakoń­czenia nerwowe i mieszki włosowe. Pod wpływem ciepła, gruczoły potowe wytwarzają pot, który parując z powie­rzchni skóry ochładza ludzki organizm. Ten proces ma ogromne znaczenie w odtruwaniu organizmu, ponieważ z potem są usuwane liczne szkodliwe substancje W okolicy pachy i blisko krocza znajduj; się tzw. gruczoły apokrynowe, wytwarza jące lepką i tłustą wydzielinę, która przy biera charakterystyczny zapach pod wpły wem żyjących w tych okolicach bakterii Ich podstawowa funkcja - produkcja fero monów - ma znacznie mniejsze znaczeni u ludzi z powodu naszego osłabionegi zmysłu węchu; niemniej wiele firm produ kujących kosmetyki usiłuje używać icl jako składniki określonych perfum w celi zwiększenia seksapilu (seksualnego powabu). Około 2 milionów gruczołów potowych organizmu wydala 500-800 m potu dziennie. Ilość ta może zwiększyć si do kilku litrów podczas wysiłku fizyczne go, ciężkiej pracy czy podniecenia. Pc zawiera głównie wodę, lecz - opróc wielu rozpuszczonych substancji - znaj dują się w nim również kwasy tłuszczowe Jeśli w następstwie określonej aktywność organizmu, gruczoły potowe wydalają n powierzchnię skóry nieprawidłowo duż lub małe ilości potu, to w rezultacie moż to prowadzić do przetłuszczenia lu suchości skóry i włosów. Nadmiern pocenie jest szkodliwe z powodu utrat keratynocytów, co zwiększa przepuszcza] ność skóry.

Gruczoły łojowe wydzielają 1-2 gram łoju dziennie. Podczas produkcji łoji komórki wyścielające gruczoł wypełniaj się tłuszczem, a następnie rozpadają si i zamieniają w wydzielinę. Wyciśnięci łoju na powierzchnię skóry zachód/ podczas skurczu malutkiego mięśni napinającego włos. W przypadku prawidle wego funkcjonowania, łój pokrywa, chroi i zmiękcza warstwę keratyny, nawilż włosy i skórę, a dzięki zawartości kwasó1 tłuszczowych zapobiega namnażaniu si patogenów.

Naczynia włosowate skóry właściwi. odżywiają skórę i uczestniczą w regulacji cieplnej naszego organizmu. Kiedy organizm jest przegrzany, naczynia krwionośne rozszerzają się aby ułatwić większy prze­pływ krwi w pobliżu powierzchni skóry, gdzie zachodzą reakcje egzotermiczne. Podczas ochłodzenia organizmu, kapilary kurczą się, zatrzymując wewnątrz ciepło.
Poza dużą ilością naczyń włosowatych i limfatycznych biegnących i kończących się w skórze, skóra właściwa zawiera również zakończenia nerwowe, które w pewnych punktach sięgają aż po naskó­rek. Ich funkcją jest odbieranie wrażenia ciepła, zimna, dotyku, ucisku, bólu i świą-du. Niektóre partie ciała mają więcej zakończeń nerwowych niż inne, np. powierzchnie opuszków palców rąk i stóp, dlatego są bardziej wrażliwe na dotyk.
Ilość zakończeń nerwowych, gruczołów potowych, łojowych, mieszków włoso­wych i naczyń krwionośnych jest zmienna w różnych częściach ludzkiego ciała. Np. na szczycie naszej głowy można odnaleźć liczne mieszki włosowe, podczas gdy na’ podeszwie nie ma żadnego.